To download all ACMV lecuters in PDF format
www.acmv.org
 
HOME
eBooks
FORUM
Lecture
Greenhouse Effect > Global Warming > Greenhouse Effect and Global Warming > > www.acmv.org
Greenhouse Effect > Global Warming > Greenhouse Effect and Global Warming >


Untitled Document

Greenhouse Effect and Global Warming

ကြ်န္ပ္တုိ့ေနထုိင္ရာကမၻာၾကီးကို ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့၊ နုိက္ထရုိဂ်င္ေအာက္ဆိုဒ္ ဓါတ္ေငြ ့၊ မီသိန္း ဓါတ္ေငြ ့ႏွင့္ေရေငြ ့မွဳန့္မ်ားက ေလထုအၿဖစ္ ဖြဲ စည္းကာ အလႊာၾကီးတစ္ခုေနၿဖင့္လႊမ္းၿခံဳထားသည္။ ထုိသို့လႊမ္းၿခံဳထားၿခင္းမရွိပါက ကြ်န္ပ္တုိ့ေနထုိင္ရာကမၻာၾကီးသည္ အပူခ်ိန္က်ဆင္းကာအလြန္ခ်မ္းေအးေနေပလိမ့္မည္။ ေလထုလႊာက ကမၻာၾကီးကို ေစာင္အၿဖစ္ၿခံဳလႊမ္းထားသည္။

ေနမွလာၿဖာထြက္လာေသာ ေနေရာင္ၿခည္သည္ (Sun's rays) ကမၻာေၿမ၏ေလထုလႊာ(Atmosphere)ကို ေရာက္ရွိသည္အခါ အခ်ိဳ ့ေသာ ေနေရာင္ၿခည္တန္းမ်ားသည္ ေလထုလႊာကိုၿဖတ္သန္းကာ ေၿမၿပင္ေရာက္ရွိၿပီး Reflection ၿဖစ္ကာ ေလထုလႊာထဲသုိ့ေရာက္ရွိသည္။

ေနမွလာၿဖာထြက္လာေသာ ေနေရာင္ၿခည္သည္ (Sun's rays) ကမၻာေၿမ၏ေလထုလႊာကို ၿဖတ္သန္းဝင္ေရာက္နုိင္ၿခင္းမရွိေသာေၾကာင့္ အာကာသအတြင္းသုိ့ၿပန္ေရာက္သြားသည္။ ၅၀% ေသာေနေရာင္ၿခည္စြမ္းအင္သည္သာ ကမၻာေၿမသုိ့ေရာက္ရွိနုိင္သည္။

Reflected Heat မ်ားသည္ ေလထုလႊာအတြင္းရွိ ဓါတ္ေငြ ့မ်ားမွ တဆင့္ Re Radiated Heat အၿဖစ္ကမၻာေၿမအတြင္းသုိ့ၿပန္လည္ေရာက္ရွိလာသည္။ ထုိေၾကာင့္ ေလထုလႊာအတြင္းတြင္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့၊ နုိက္ထရုိဂ်င္ေအာက္ဆိုဒ္ ဓါတ္ေငြ ့၊ မီသိန္း ဓါတ္ေငြ မ်ားပါဝင္မွဳမ်ားေလေလ၊ Re Radiated Heat ပမာဏမ်ားေလေလၿဖစ္သည္။ ထုိဓါတ္ေငြ ့မ်ားကို Greenhouse gases ဟုေခၚသည္။ Greenhouse gases ၏ အဓိကလုပ္ေဆာင္ခ်က္မွာ infrared radiation
မ်ားကို စုပ္ယူၿခင္း (absorption) ႏွင့္ ထုပ္လြတ္ၿခင္း (emitting) ၿဖစ္သည္။ တနည္း ကမၻာေၿမမွ အပူမ်ာ ေလထုအတြင္းမွ Greenhouse gases ကို ထိရုိက္ကာ ကမၻာေၿမေပၚသုိ့ အပူၿပန္ေစၿခင္းပင္ၿဖစ္သည္။ ေလထုအတြင္း Greenhouse gases မ်ား၏ ပမာဏမ်ားလာသည္ႏွင့္အမွ် ကမၻာေၿမေပၚသုိ့ အပူၿပန္သည့္ပမာဏမ်ားလာေလၿဖစ္သည္။ ထုိကဲ့သုိ့ၿဖစ္လာၿခင္ေၾကာင့္ ကမၻာေၿမ ၾကီးကိုပိုမုိပူေႏြးေစသည္။ ထုိသုိ့ကမၻာေၿမၾကီးပိုမုိပူေႏြးလာၿခင္း သုိ့ အပူခ်ိန္ပိုမုိၿမင့္မားလာၿခင္းကို Global Warming ဟုေခၚသည္။ ကမၻာေၿမၾကီးပိုမုိပူေႏြးလာၿခင္း ကုိၿဖစ္ေစသည္ အေၾကာင္းမ်ားကုိ Global Warming Potential ဟုေခၚသည္။


ကမၻာပူေႏြးၿခင္း သုိ Global Warming ကို ၿဖစ္ေစသည့္ Greenhouse gases ဂရင္းေဟာက္စ္ဓါတ္ေငြ ့မ်ား အေၾကာင္းကို ေသးစိတ္ေလ့လာသင့္ပါသည္။ ေလထုအတြင္းရွိ အမ်ားဆံုးေတြ ့ရေသာ ဂရင္းေဟာက္စ္ဓါတ္ေငြ ့မ်ား (main greenhouse gases)မွာ

၁) ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့(carbon dioxide -CO2)
၂) မီသိန္း ဓါတ္ေငြ ့ (Methane - CH4)
၃) နုိက္ထရုိဂ်င္ေအာက္ဆိုဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ သို့ nitrous oxide- N2O မ်ား
၄) ဟုိ္က္ဒရုိဖလူရုိကာဗြန္ ဓါတ္ေငြ ့မ်ား- Hydrofluorocarbons –HFC(R134a, R410a)
၅) Perfluorocarbons - PFCs
၆) Sulfur hexafluoride -SF6
၇) အုိဇုန္း (ozone)
၈ ) ေရေငြ ့မွဳန့္မ်ားက (water vapor) တုိ့ၿဖစ္သည္။

ကမၻာပူေႏြးၿခင္း သုိ Global Warming ကို တုိက္ရုိက္ ၿဖစ္ေစေသာ ဂရင္းေဟာက္စ္ဓါတ္ေငြ ့မ်ား၏ ရာခိုင္နွဳန္းမ်ားမွာေအာက္ပါဇယားအတိုင္းၿဖစ္သည္။

Gas
 

Formula
 

Contribution (%)

Water vapor

H2O

36 – 72 %  

Carbon dioxide

CO2

9 – 26 %

Methane

CH4

4 – 9 %  

Ozone

O3

3 – 7 %  


ထိုအၿပင္ တၿခားေသာ sulfur hexafluoride, hydrofluorocarbons and perfluorocarbons ဓါတ္ေငြ ့မ်ားသည္ ဂရင္းေဟာက္စ္ဓါတ္ေငြ ့စာရင္းတြင္ပါဝင္ၾကသည္။ သုိ့ေသာ္ ပါဝင္မွဳရာခိုင္နွဳန္းမွာအလြန္နည္းပါသည္။
ဂရင္းေဟာက္စ္ဓါတ္ေငြ ့စာရင္းအၿပည့္အစံုကို http://en.wikipedia.org/wiki/IPCC_list_of_greenhouse_gases တြင္ေဖာ္ၿပထားသည္။

http://www.eoearth.org/article/Greenhouse_gas?topic=49554

ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့(Carbon Dioxide)
ဂရင္းေဟာက္စ္ဓါတ္ေငြ ့မ်ားတြင္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့သည္ ကမၻာပူေႏြးၿခင္း သုိ Global Warming ကို ၿဖစ္ေစဆံုးေသာ ဓါတ္ေငြ ့ၿဖစ္သည္။

၁၇၀၀ ႏွစ္တုန္းအခ်ိန္က ေလထုထဲတြင္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ပါဝင္မွဳနွဳန္း (Concentrations of carbon dioxide in the atmosphere) မွာ 280 ppm (parts per million) သာၿဖစ္သည္။ သုိ ေသာ္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္အခ်ိန္တြင္ 390 ppm သုိ့ေရာက္ရွိေနၿပီၿဖစ္သည္။

ထုိသုိ့ ေလထုထဲတြင္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ပါဝင္မွဳနွဳန္း ၿမင့္တက္လာၿခင္း၏ အေၾကာင္းမွာ Industrial Revolution ေၾကာင့္ၿဖစ္သည္။
ေလာင္စာဆီမ်ား သံုးစြဲမွဳေၾကာင့္ (combustion of fossil fuels) ေလထုထဲတြင္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ ပါဝင္မွဳနွဳန္း ၆၅% ၿမင့္တက္လာသည္။ က်န္ ၃၅% မွာ သစ္ေတာမ်ားၿပဳန္းတီးၿခင္း (deforestation) ႏွင့္ လယ္ေၿမ၊ယာေၿမႏွင့္ဥယ်ာဥ္ေၿမတုိ့ကို ၿမိဳ ့ၿပမ်ားအၿဖစ္ ေၿပာင္းလဲၿခင္း ႏွင့္ ေတာေတာင္ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ၿပဳန္းတီမွဳ တုိ့ေၾကာင့္ၿဖစ္သည္။

သဘာဝသစ္ေတာမ်ားသည္ လူတုိ့ထြန္ယက္စိုက္ပ်ိဳးထားသည့္ ေနရာမ်ားထက္ အဆ၂၀ မွ ၁၀၀ ထိေအာင္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ကို စုပ္ယူနုိင္စြမ္းရွိသည္။ သစ္ပင္ေတာေတာင္မ်ားမွ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ကို စုပ္ယူၿခင္းေၾကာင့္ ေလထုအတြင္းတြင္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့နည္းပါးလာကာ ကမၻာပူေႏြးၿခင္း သုိ Global Warming ကိုကာကြယ္ေပးသည္။

ပံုတြင္ ၿပထားသည္ ဂရပ္မွာ ၁၇၇၄ခုနွစ္မွ ၂၀၀၆ အထိ ေလထုအတြင္းတြင္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ ပါဝင္မွဳမ်ားလာၿခင္းကို ေဖာ္ၿပထားသည္။ တုိးတက္လာမွဳမွာ ဆတုိးကိန္းၿဖင့္မ်ားလာၿခင္းၿဖစ္သည္။
(Image Copyright: Michael Pidwirny, Data Source: Neftel, A., H. Friedli, E. Moore, H. Lotscher, H. Oeschger, U. Siegenthaler, and B. Stauffer. 1994. Historical carbon dioxide record from the Siple Station ice core. pp. 11-14. In T.A. Boden, D.P. Kaiser, R.J. Sepanski, and F.W. Stoss (eds.) Trends'93: A Compendium of Data on Global Change. ORNL/CDIAC-65. Carbon Dioxide Information Analysis Center, Oak Ridge National Laboratory, Oak Ridge, Tenn. USA and C.D. Keeling and T.P. Whorf. 2001. Carbon Dioxide Research Group, Scripps Institution of Oceanography, University of California, La Jolla, California 92093-0444, USA.).

သစ္ေတာၿပဳန္းတီးၿခင္း ေၾကာင့္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ထုပ္လႊတ္မွဳမ်ားလာၿခင္း (Deforestation Emissions)

သစ္ပင္မ်ားသည္ရွင္သန္ရန္အတြက္ ေလထုအတြင္ရွိ္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ကိုစုပ္ယူရန္လိုအပ္သည္။ သစ္ပင္သစ္ေတာမ်ားရွိၿခင္းေၾကာင့္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ ပါဝင္မွဳကိုေလွ်ာ့နည္းေစသည္။ သစ္ေတာမ်ားၿပဳန္းတီးၿခင္းသည္
သစ္ေတာၿပဳန္းတီးၿခင္း ဆုိသည္မွာ
က) သစ္ထုပ္မွဳမ်ားၿခင္း(သုိ့) သစ္ပင္ၾကီးသစ္ပင္ေကာင္း မ်ားစြာကုိ ႏွစ္စဥ္ ခုတ္လဲကာသစ္ထုပ္ၿခင္း၊(Tree removal)
ခ) သစ္ပင္မ်ားခုတ္လဲွကာမီးေသြးထုပ္လုပ္ၿခင္း (charcoal production)
ဂ) ေတာင္ယာစုိက္ရန္အတြက္ သစ္ပင္မ်ားကို ခုတ္လွဲကာမီးရွဳိ ့ၿခင္း (slash-and-burn practices)
ဃ) ရာဘာ၊ ဆီအုန္း၊ႏွင့္ သစ္ေမႊးစသည့္ ႏွစ္ရွည္ပင္မ်ားစုိက္ရန္အတြက္ သစ္ေတာမ်ားကိုရွင္းလင္းၿခင္း (forest degradation) - ႏွစ္ရွည္ပင္မ်ားသည္ သစ္ေတာမ်ားေလာက္အဆင့္မၿမင့္ေသာေၾကာင့္ forest degradation ဟုေခၚဆုိၿခင္းၿဖစ္သည္။

အထက္ပါ အေၾကာင္းမ်ားေၾကာင့္ ေလထုအတြင္းတြင္ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ ၂၅% ပိုမိုမ်ားၿပားလာသည္။ သစ္ေတာၿပဳန္းတီးၿခင္း ေၾကာင့္ သက္ေရာက္ေသာဆုိးက်ိဳးမွာ နည္းႏွစ္မ်ိဳး (double impact)ၿဖင့္ၿဖစ္ေပၚေစသည္။ သစ္ေတာၿပဳန္းသည့္ေနရာမ်ားတြင္ ၿမိဳ ့ၿပၿဖစ္ေပၚလာကာ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ကိုပိုမုိထုပ္လႊတ္ၾကသည္။ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ကိုစုပ္ယူမည့္ သစ္ပင္မ်ားမရွိေသာေၾကာင့္ ပိုမိုဆုိးဝါးေစသည္။ ကမၻာေပၚတြင္လူဦးေရမ်ားၿပားလာၿခင္းသည္ လည္း အဓိကေၾကာင္းၿဖစ္သည္။

လူတစ္ေယာက္သည္ ႏွစ္စဥ္ ပ်မ္းမွ် ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ ၂.၃ တန္ကို ထုပ္လြတ္သည္။ လူ ၁၈ ေယာက္မွ ထုပ္လႊတ္ေသာ ကာဗြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ကိုစုပ္ယူရန္အတြက္ သစ္ပင္ၾကီးမ်ားစုိက္ပ်ိဳးထားေသာ ၁ဧက လုိအပ္သည္။ သစ္ပင္၁ဧကသည္ ဆလြန္းကားတစ္စီး မုိင္ေပါင္း ၂၆၀၀၀ ေမာင္းႏွင္မွဳေၾကာင့္ထြက္လာ ကာဗြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ကိုစုပ္ယူနုိင္သည္။

UN FAO ၏ ထုပ္ၿပန္ေက်ၿငာခ်က္မ်ားအရ သစ္ေတာၿပဳန္းတီးၿခင္း ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ထုပ္လႊတ္မွဳမ်ားၿပားလာၿခင္းသည္ အာဖရိက၊ အာရွႏွင့္ ေတာင္အေမရိကတုိက္မ်ားတြင္အမ်ားဆံုးၿဖစ္ေပၚၾကသည္။ ယခုလက္ရွိ ၂၀၀၀ ႏွစ္မ်ားအခ်ိန္တြင္ ွ ႏွစ္စဥ္ ေလထုအတြင္းမွ ကာဗြန္တန္ခ်ိန္ သန္းတစ္ေထာင္ကို သစ္ေတာမ်ားမွ စုပ္ယူဖယ္ရွားေပးသည္။

လူမ်ားမွ သက္ရွဳထုပ္လိုက္ေသာ(respiration) ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့မ်ားသည္ ႏွစ္စဥ္ ၁၁၉ ဘီလွ်ံတန္ၿဖစ္သည္။ သစ္ပင္ သစ္ေတာမ်ားက စုပ္ယူေသာ ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့မ်ားသည္ ႏွစ္စဥ္ ၁၂၀ ဘီလွ်ံတန္ၿဖစ္သည္။ထုိေၾကာင့္ သစ္ပင္ သစ္ေတာမ်ားက စုပ္ယူေသာ ကာဗြန္တန္ခ်ိန္ သည္ လူတုိ့ သက္ရွဳထုပ္လိုက္ေသာ ကာဗြန္တန္ခ်ိန္ သန္းတစ္ေထာင္မ်ားေနေသးသည္။

သုိ့ေသာ္ ကမၻာေပၚတြင္ လူဦးေရမွာႏွစ္စဥ္တုိးပြားလာၿပီး သစ္ပင္ သစ္ေတာမ်ားမွ ႏွစ္စဥ္ေလွ်ာ့နည္းလာသည္။ ထုိ ့ေၾကာင့္ ေနာင္ႏွစ္ေပါင္းအနည္းငယ္အတြင္းတြင္ လူတုိ့ သက္ရွဳထုပ္လိုက္ေသာ ကာဗြန္တန္ခ်ိန္ ကို သစ္ပင္ သစ္ေတာမ်ားက မစုပ္ယူနိုင္ေတာ့ပါ။ ထုိအခါ ကမၻာၾကီးပူေႏြးမွဳဆုိးက်ိဳးမ်ားပိုမုိမ်ားၿပားလာလိမ့္မည္ၿဖစ္သည္။

သစ္ေတာမ်ားကဲ့သုိ့ပင္ ပင္လယ္၊သမုဒၵရာၾကီးမ်ားကလည္း ကာဗြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ကိုစုပ္ယူၾကသည္။ ပင္လယ္၊သမုဒၵရာၾကီးမ်ားသည္ ႏွစ္စဥ္ ကာဗြန္တန္ခ်ိန္ ၈၈ ဘီလွ်ံကို ထုပ္လႊတ္ၿပီး ၉၀ ဘီလွ်ံတန္ကို စုပ္ယူေသာေၾကာင့္ စုစုေပါင္း ၂ ဘီလွ်ံတန္ကိုေလထုအတြင္းမွ ဖယ္ရွားေပးသကဲ့သုိ့ၿဖစ္သည္။ (a net sink of about 2 billion tonnes of carbon)
ထုိေၾကာင့္ သစ္ေတာႏွင့္ ပင္လယ္၊သမုဒၵရာတုိ့က ကာဗြန္တန္ခ်ိန္ ၃ ဘီလွ်ံကိုတာဝန္ယူဖယ္ရွားေပးသည္။
သစ္ပ်ိဳတစ္ပင္သည္ ႏွစ္စဥ္ ပ်မ္းမွ် ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ ၂၆ေပါင္ကို စုပ္ယူနုိင္သည္။ ရွင္သန္ဖြံၿဖိဳးေနေသာ အရြယ္ေရာက္ၿပီးသစ္ပင္တစ္ပင္သည္ ႏွစ္စဥ္ ပ်မ္းမွ် ကာဘြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ဓါတ္ေငြ ့ ၈ ေပါင္ကို ထုပ္လြတ္သည္။ ( ၁ တန္သည္ ၂၂၄၀ေပါင္ႏွင့္ညီမွ်သည္။)

မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့
၁၇၅၀ နွစ္မွစ၍ ဂရင္းေဟာက္စ္ဓါတ္ေငြ ့ၿဖစ္သည့္ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့သည္ေလထုထဲတြင္ ၁၅၀%မက မ်ားၿပားလာသည္။
လူသားမ်ားၿဖစ္ေပၚလာေသာ man-made မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့သည္
က) စပါးစုိက္ပ်ိဳးၿခင္း- rice cultivation
ခ) ေမြးၿမဴေရးလုပ္ငန္းမ်ား - ruminant livestock
ဂ) တြင္းမ်ားခ်ိင့္မ်ားကို အမွိဳက္မ်ားၿဖင့္ ၿဖည့္ၿခင္း ဖို့ၿခင္း landfill out-gassing
ဃ) ေရနံႏွင့္ သဘာဝဓါတ္ေငြ ့ ထုပ္ယူၿခင္း- oil and gas extraction
င) ေက်ာက္မီးေသြးတြင္းမ်ား coal mining တုိ့ၿဖစ္သည္္။



စ) မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ထုပ္လႊတ္မွဳ အမ်ားဆံုးၿဖစ္ေစေသာနုိင္ငံမ်ားမွာ တရုပ္၊ အိႏၵိယ၊ ဘရာဇီး၊ မက္ဆီကိုႏွင့္ ရွရုတုိ့ၿဖစ္သည္။ ထုိနုိင္ငံမ်ားသည္ ၂၀၅၀ ႏွစ္ထိတုိင္ေအာင္ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ထုပ္လႊတ္မွဳ အမ်ားဆံုးေသာ နုိင္ငံမ်ားၿဖစ္ၾကလိမ့္မည္။

က) စပါးစုိက္ပ်ိဳးၿခင္း- rice cultivation
စပါးစုိက္ပ်ိဳးၿခင္း ေၾကာင့္ ၿဖစ္ေပၚလာေသာ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ထုပ္လႊတ္မွဳ သည္ အားလံုး၏ ၂၀% ၿဖစ္သည္။ စပါးပ်ိဳးပင္မ်ား ၏ Anaerobic အေၿခေနေၾကာင့္ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ထုပ္လႊတ္မွဳ ေၾကာင့္ ၿဖစ္ေပၚလာရသည္။ သုိ့ေသာ္ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ထုပ္လႊတ္မွဳ မည္မွ်ရွိကို အတိအက် သိနုိင္ရန္အလြန္ပင္ခဲရင္းသည္။ တုိပြားလာသည့္လူဦးေရးစားသံုးရန္အတြက္ စပါးစုိက္ပ်ိဳးၿခင္းကိုပိုမိုလုပ္ကိုင္လာၾကသည့္အတြက္ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ထုပ္လႊတ္မွဳ လည္းမ်ားၿပားလာသည္။

ခ) ေမြးၿမဴေရးလုပ္ငန္းမ်ား - ruminant livestock

ေမြးၿမဴေရးလုပ္ငန္းမ်ား မွ herbaceous digestion မ်ားမွ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ထုပ္လႊတ္မွဳၿဖစ္ေပၚလာသည္။ ႏြားတစ္ေကာင္မွ ေန ့စဥ္ ွ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ ၁၅၀ဂရမ္ၿဖစ္ေပၚလာသည္။ အေမရိကန္နုိင္ငံတစ္ခုတည္းတြင္ ေမြးၿမဴထားသည္ ေကာင္ေရမွာ ၁၀၆သန္း ၿဖစ္သည္။ ထုိအၿပင္ တၿခားေသာ ဆိတ္၊သုိ့းႏွင့္တၿခားေသာ သားစားရန္ေမြးၿမဴထားေသာ တိရိစၦာန္မ်ားရွိေသးသည္။ ေနာက္ရာစုႏွစ္တြင္ ၃ ဆ သို့ ၄ဆ မကမ်ားလိမ့္မည္ဟုခန့္မွန္းၾကသည္။

ဂ) တြင္းမ်ားခ်ိင့္မ်ားကို အမွိဳက္မ်ားၿဖင့္ ၿဖည့္ၿခင္း ဖို့ၿခင္း landfill out-gassing

တြင္းမ်ားခ်ိင့္မ်ားကို အမွိဳက္မ်ားၿဖင့္ ၿဖည့္ၿခင္း ဖို့ၿခင္း မွာၿဖစ္ေပၚလာေသာ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့သည္ အေမရိကန္နုိင္ငံတြင္ ဒုတိယအမ်ားဆံုးၿဖစ္သည္။ သုိးနုိင္သည့္အမွဳိက္ေဟာင္းမ်ား(organic waste) ပုတ္သိုးပ်က္စီးၿခင္းေၾကာင့္ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ ့ထုပ္လႊတ္မွဳၿဖစ္ေပၚလာသည္။ decomposes anaerobically (without oxygen). ထုိကဲ့သုိ့ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ ့ထုပ္လႊတ္မွဳသည္ အမွဳိက္ေဟာင္းအမ်ိဳးအစားမ်ား၊ အမွဳိက္၏စုိထုိင္းဆ တုိ့တြင္မူတည္သည္။ ထုိသုိ့အမွဳိက္မ်ားမွၿဖစ္ေပၚလာေသာ မိသိန္းဓါတ္ေငြ ့ကို ေလွ်ာ ့ခ်ရန္အေကာင္းဆံုးနည္းမွာ အမွဳိက္မ်ားကို မီးရွဳိ ့ၿပီး လွ်ပ္စစ္ဓါတ္ထုပ္လုပ္ၿခင္းၿဖစ္သည္။

ဆက္ရန္. .

ေကာင္းထက္ညြန့္

Greenhouse Effect and Global Warming ႏွင့္သက္ဆုိင္ေသာ ACMV Lecture မ်ား (1 Lectures)
1 Global Warming Greenhouse Effect and Global Warming Read
   

www.acmv.org - Air Conditioning and Mechanical Ventilation for Young Myanmar Engineers

To download all ACMV lecuters in PDF format